Artykuł przedstawia wyniki badań dotyczące porównania studentów amerykańskich i zagranicznych, studiujących na amerykańskich uczelniach, w zakresie przeżywania stresu akademickiego.


Od lat 50-tych systematycznie wzrasta liczba zagranicznych studentów w Stanach Zjednoczonych. Okres studiowania jest dla wielu z nich związany z przeżywaniem stresu związanego z koniecznością adaptacji do nowych wymagań edukacyjnych i społecznych. Dla studentów zagranicznych może on być szczególnie trudny, gdyż wymaga od nich dodatkowo przyswojenia nowego języka i nowej kultury. W prowadzonych badaniach postawiono hipotezę, że studenci zagraniczni będą odczuwać wyższy poziom stresu oraz przejawiać bardziej nasilone reakcje na stres niż studenci amerykańscy. W badaniach wzięło udział 249 studentów amerykańskich i 143 studentów zagranicznych z dwóch uniwersytetów, w większości (75% i 56%) były to kobiety.


Stres akademicki był mierzony za pomocą kwestionariusza składającego się z 51 pytań dotyczących czynników wywołujących stres oraz sposobów reagowania na niego. Wyodrębniono pięć kategorii czynników stresowych (frustracje, konflikty, presja, zmiany i stres związany z rywalizacją, chęcią zwycięstwa lub potrzebą aprobaty społecznej) oraz cztery kategorie opisujące reakcje na te czynniki (reakcje fizjologiczne, emocjonalne, behawioralne i kognitywne).


Uzyskane wyniki pokazały, że amerykańscy studenci odczuwali wyższy poziom stresu niż studenci zagraniczni. Niezależnie od pochodzenia, kobiety reagowały intensywniej na przeżywany stres niż mężczyźni, najczęściej poprzez reakcje fizjologiczne oraz behawioralne. Źródłem największego stresu dla studentów amerykańskich była rywalizacja i chęć zwycięstwa lub potrzeba aprobaty społecznej, natomiast dla studentów zagranicznych była nim presja związana z osiąganiem rezultatów. Wśród sposobów radzenia sobie ze stresem najczęstszą reakcją dla obu grup studentów było kognitywne ocenianie oraz przeżywanie emocjonalne (lęk, strach, martwienie się) natomiast wśród studentów amerykańskich częste były również reakcje behawioralne (płacz, destruktywne zachowania).


Przeprowadzone badania nie potwierdziły stawianej na początku hipotezy i pokazały, że studenci zagraniczni odczuwali niższy poziom stresu akademickiego i mniej intensywnie na niego reagowali. Zaskakującym wynikiem było stwierdzenie, że statystycznie istotny, wysoki poziom stresu wśród amerykańskich studentów był związany z dążeniem do rywalizacji i zwycięstwa, chociaż z drugiej strony jest ono charakterystyczne dla amerykańskiej kultury.


Uzyskane różnice w odczuwaniu stresu przez studentów amerykańskich i zagranicznych mogą być również związane ze stygmatyzacją przyznawania się do przeżywania problemów w niektórych kulturach, co może być uznawane za kompromitujące i być wyrazem niedojrzałości i słabości.


Istotne jest również wskazanie pewnych ograniczeń przeprowadzonych badań. Po pierwsze, badania były oparte na deklaracjach studentów dotyczących przeżywania stresu i reagowania na niego, a nie na bezpośredniej obserwacji ich zachowań (co byłoby bardzo trudne do osiągnięcia). Po drugie, nie został zmierzony stopień akulturacji studentów zagranicznych, co mogło mieć wpływ na rozumienie przez nich języka lub zniekształcić wyniki wykluczając niektórych studentów z udziału w badaniach. Przewaga kobiet-studentek w badaniach oraz pominięcie różnic wewnątrz grupowych wśród studentów zagranicznych również mogło wpłynąć na otrzymane wyniki badań. Praktyczne wnioski wskazują, że ważne może być dostosowanie strategii oferowanego wsparcia w zakresie zdrowia psychicznego do przejawianych sposobów reagowania na stres oraz prowadzenie psychoedukacji na temat radzenia sobie z fizycznymi i emocjonalnymi symptomami stresu. 
 

Źródło:

Ranjita Misra, Linda G. Castillo, “Academic Stress Among College Students: Comparison of American and International Students”[w:] International Journal of Stress Management, Vol. 11, No. 2, 2004, pages 132–148.