Artykuł skupia się na problemie dostępu do kształcenia wyższego oraz równego traktowania osób z trudnościami psychicznymi. Światowe przewidywania wskazują, że w ciągu następnych dwóch dekad trudności związane ze zdrowiem psychicznym staną się największym problemem i obciążeniem na skalę globalną. 
Współczesne programy promocji zdrowia skierowane do ogółu populacji oparte są na paradygmacie ‘dobrostanu’ i zwracają uwagę, że zdrowie jest czymś więcej niż nieobecnością choroby. Aby te programy były skuteczne, powinny również określać oddziaływania i wsparcie dla osób z przewlekłymi zaburzeniami, aby umożliwić im integrację społeczną i zapobiegać stygmatyzacji.


Badania wskazują, że pierwszy epizod trudności psychicznych najczęściej pojawia się u ludzi młodych. Szacuje się, że 10-20% studentów zmaga się z problemami psychicznymi. Ostatnie akty i działania prawne koncentrują się na zapewnieniu równego dostępu do kształcenia wyższego dla wszystkich osób, również tych, którzy ujawnią swoje psychiczne trudności. Pomimo tych działań, największym problemem, z jakim spotykają się studenci jest stygmatyzacja związana z zachowaniami i postawami otoczenia, które ograniczają im możliwości i wsparcie, którego potrzebują aby z sukcesem ukończyć studia.


Projekt badawczy, przeprowadzony na jednym z uniwersytetów w Australii pokazał, że 2/3 z 54 badanych studentów, którzy w badaniu zadeklarowali trudności psychiczne, nie ujawniło ich na uniwersytecie z powodu obaw przed dyskryminacją na studiach lub w przyszłej pracy. Główne trudności, z jakimi zmagali się studenci to depresja i zaburzenia lękowe. Wszyscy (z wyjątkiem jednej osoby) wskazali, że ich trudności psychiczne miały duży negatywny wpływ na studiowanie, przede wszystkim na koncentrację, terminowe przygotowanie prac i zadań, motywację i uczęszczanie na zajęcia. Dodatkowo pojawiało się poczucie winy i porażki, kiedy nie zdołali oni wywiązywać się ze swoich obowiązków. Bardzo trudne było dla nich przyznanie się do trudności i proszenie o pomoc na uczelni.


Spośród studentów, którzy szukali pomocy, 2/3 przyznało, że najwięcej wsparcia uzyskali na uczelni, nawet, jeśli nie ujawniali oni przyczyny swoich trudności. Studenci najbardziej cenili dostęp on-line do wykładowców, do informacji na temat dostępnych kursów i zajęć, informacji o swoich prawach i obowiązkach oraz możliwościach uzyskania pomocy w przeżywanych trudnościach. Postawa i sposób traktowania ich przez personel administracyjny i wykładowców miała największy wpływ na ich gotowość do ujawnienia przyczyny swoich trudności i szukania efektywnej pomocy. Studenci oczekiwali traktowania z szacunkiem i godnością, zrozumienia, wsparcia i zaufania ze strony personelu, a także otrzymania rzetelnych informacji i rady bez natrętności lub natarczywości. Studenci z trudnościami nie oczekiwali litości ani szczególnego traktowania. Oczekiwali zrozumienia, elastyczności i wrażliwości w dostosowaniu wymagań do ich zmieniających się potrzeb i możliwości.


Wnioski z przeprowadzonego programu wskazują, że zdrowie psychiczne studentów oraz ich osiągnięcia na uczelni mogą ulec poprawie poprzez programy promocji zdrowia skierowane do ogółu studentów oraz specyficzne wsparcie obejmujące studentów z problemami psychicznymi. Istotne jest, aby zapewnić poufność i równe traktowanie dla wszystkich studentów, co pomoże zmniejszyć obawy przed stygmatyzacją. 
 

Źródło:

Jennifer Martin, Fiona Oswin „Mental Health Access, and Equity in Higher Education” [w:] Advances in Social Work, Vol 11, No.1, 2010, pages 48-66.